Circulair leven in de ruimte

Op de najaarsontmoeting van de Vereniging NVMP en Wecycle wisselden alle betrokken partijen in de elektronica- en verlichtingsketen ideeën uit over de circulaire economie, en wat er op het gebied van inzameling en recycling moet gebeuren om die te realiseren. Astronaut André Kuipers sprak tot de verbeelding met een verhaal over zijn twee ‘tours of duty’ in het internationale ruimtestation.

Zonne-energie in overvloed, maar materialen zijn uiterst schaars

Zuinig omgaan met materialen leer je wel in de ruimte. “Je zweeft in een vijandig vacuüm, met extreme temperatuurwisselingen en gevaarlijke straling”, zegt Kuipers. “Alles wat je nodig hebt, van water, lucht en voedsel tot apparatuur en gereedschap moet van heel ver worden aangevoerd.” Dus zijn astronauten uiterst zuinig, hergebruiken zij waar mogelijk en repareren zij waar nodig.

Het is extreem kostbaar om materialen naar het ruimtestation te transporteren. “Het kost bijvoorbeeld $ 20.000 om één liter water naar boven te brengen. Dus winnen we aan boord water terug uit afvalwater, condens, transpiratie of urine.” Wat wel ruim voorhanden is, is energie die door een batterij zonnepanelen wordt opgevangen: 100 procent duurzame energie is gegarandeerd.

Circulair leven in de ruimte


Kwetsbaar in vijandige omgeving

Kuipers illustreert zijn verhaal met een schat aan spectaculair foto- en videomateriaal. In een filmpje neemt hij zijn gehoor mee door alle gangen en compartimenten waaruit het ruimtestation is samengesteld. Het geeft een beklemmend beeld van een aaneenschakeling van kleine ruimtes die de zes astronauten aan boord delen en waar zij drie maanden lang hun onderzoeksprogramma’s afwerken. Door de raampjes van het station laat Kuipers de eindeloze ruimte zien, met in de verte een klein blauw en groen bolletje.

Vanuit de ruimte is ook zijn kijk op de aarde veranderd. De aarde zweeft in hetzelfde vijandige, onmetelijke leegte als het ruimtestation. “Vanuit het ruimtestation zie je hoe klein en kwetsbaar de aarde is en hoe dun die bescherming van de dampkring is.” Een belangrijk deel van het onderzoek van de astronauten is gericht op de ontwikkelingen op moeder aarde. Het heeft veel inzicht opgeleverd over onder meer de toename van broeikasgassen en de opwarming die daar het gevolg van is.

“De groei van de wereldbevolking en de concentratie in de steden wordt zichtbaar, net als de schade die wij aan de planeet aanrichten. Vanuit de ruimte realiseer je je dat we op aarde met beperkte voorraden in een vijandige omgeving zitten”, zegt Kuipers. “We moeten echt zuinig zijn op wat wij hebben.”

Werk aan de winkel

De presentatie van de astronaut gaf een ander perspectief op de inzameling en recycling waar de Vereniging NVMP en Wecycle en hun 140 gasten dagelijks mee bezig zijn. Op de bijeenkomst vierden zij het feit dat Wecycle sinds de start in 1999 twee miljard kilo afgedankte elektrische apparaten, lampen en armaturen heeft ingezameld. Vanuit de tijd dat oude koelkasten en autowrakken in de wei lagen en kleine elektrische apparaten op de schroothoop is er veel bereikt, stelde voorzitter Jan Kamminga van de Vereniging NVMP vast. Dat is mogelijk gemaakt dankzij de samenwerking tussen alle partijen in de keten.

Die samenwerking moet nu op een nog hoger plan worden gebracht, hield Kamminga de zaal voor. Dat is nodig om te kunnen voldoen aan de aangescherpte eisen van de jongste Europese Richtlijn en de Nederlandse regeling, die als norm stellen dat we de verwerking van ten minste twee derde van alle afgedankte lampen en apparaten kunnen verantwoorden. “Het eerste miljard heeft twaalf jaar gekost, het tweede zes jaar, het derde miljard extra gaan we de komende drie jaar binnenhalen.”

 

 


Over LightRec

LightRec is een initiatief van de producenten en importeurs van energiezuinige verlichting in Nederland. Deelnemers van LightRec voldoen via de deelnemersovereenkomst automatisch aan hun wettelijke verplichting om ook zorg te dragen voor hun producten nadat deze worden afgedankt. » lees meer