maandag 11 mei 2009
Het is duidelijk dat elk systeem waarbij afgedankte producten bij de consumenten moeten worden opgehaald veel duurder uit zal vallen dan een brengsysteem.

Het is duidelijk dat elk systeem waarbij afgedankte producten bij de consumenten moeten worden opgehaald veel duurder uit zal vallen dan een brengsysteem. De vraag is dan ook hoe de consument is te verleiden zijn spullen ook werkelijk weg te brengen. Daarbij dient als altijd het gemak de mens. Alleen als het gemakkelijk wordt gemaakt is de consument tot gewenst gedrag te bewegen.

De plannen voor de herziening van de WEEE Directive voorzien in een producentenverantwoordelijkheid vanaf de voordeur. Dit zal in het Nederlandse systeem, met een monopoliepositie voor gemeenten om het afval op te halen, niet een-twee-drie in te vullen zijn. Ook zullen de kosten van een haalsysteem, bij de voordeur de consument vragen of hij nog iets van WEEE apparaten wil afdanken, enorm toenemen ten opzichte van de huidige situatie. Dus het is geen gelopen race, maar dat er geïnvesteerd moet worden in het inzamelen van WEEE-afval, dus ook spaarlampen, bij consumenten is duidelijk.

LightRec heeft in Wecycle verband al spotjes op TV gebracht die consumenten laten weten dat ook spaarlampen moeten worden ingezameld. Dat levert in ieder geval op dat meer mensen we-ten dat ze zouden moeten inzamelen. Maar hoe krijg je ze zo ver dat ze het ook echt willen doen? Het gemak om ze in de vuilnisbak te gooien is veel te groot. Zelfs van batterijen, waarvan iedereen weet dat ze apart moeten worden gehouden zegt de Nederlander dat hij ze apart houdt, maar toch komen er nogal wat in het huishoudelijk afval terecht.

Onderzoek van de gezamenlijke productstichtingen, uitgevoerd door Witteveen+Bos, heeft laten zien dat er gemiddeld 2 kg klein WEEE-afval per hoofd van de bevolking in de vuilnisbak be-landt. Voor een gezin met twee kinderen is dat dus 8 kilo. Of zelfs meer omdat zij gemiddeld meer apparaten in huis hebben. Dat is ongeveer 1 spaarlamp, 20 batterijen en allerlei andere elektrische apparaten zoals telefoons, elektrische tandenborstels, waterkokers en koffiezetapparaten; alles waar een stekker of een oplader aan zit. Hoe voorkom je nu dat die 2 kilo in de afvalbak wordt gegooid en daadwerkelijk wordt weggebracht naar de milieustraat?

Allereerst is het belangrijk dat er naast de milieustraat nog meer inzamelpunten komen. Ook al komt de Nederlander wel 5 keer per jaar bij de milieustraat, dan nog neemt hij die oude Discman niet mee. Het staat niet klaar, hij denkt er niet aan, het ding doet het nog en het is dus zonde om hem al weg te gooien. Waarschijnlijk liggen er nog heel veel kleine apparaten, afgedankte spaarlampen en lege batterijen bij mensen thuis.

Een stap om te vergemakkelijken dat, als iemand naar de milieustraat gaat, hij ook de WEEE-spullen meeneemt, is door deze op één plaats in huis te verzamelen. Dan hoef je niet te zoeken en liggen de spullen om weg te brengen voor het grijpen. Ervaringen met kartonnen dozen met compartimenten of de oude KCA-box, zijn niet hoopgevend. Daarom werkt LightRec in samenwerking met andere productstichtingen aan tas met verschillende compartimenten om de spul-len in huis in te verzamelen. Vergelijk het met een schoenenzak. De ‘Collectors Bag' kan aan de binnenkant van de meterkast worden gehangen of in de bijkeuken of schuur. Hierin kunnen verschillende soorten producten worden verzameld, waaronder batterijen en spaarlampen.

LightRec heeft opdracht gegeven voor het ontwerp van deze tas aan een industrieel ontwerper. Als het ontwerp qua kosten en specificaties voldoet aan de wensen van de deelnemende productstichtingen, kan het worden uitgetest. Als ook dit bemoedigende resultaten oplevert gaan we er mee door. Een eerste test tijdens de huishoudbeurs gaf aan dat 2/3 van de respondenten zo'n tas ook echt zouden gaan gebruiken.