Afgelopen zaterdag was de zichtbare verwijderingsbijdrage tijdens een uitzending van Vara Kassa onderwerp van gesprek. Zoals uit onderstaand persbericht kan worden opgemaakt dient deze consumentenbijdrage voor dekking van de kosten van inzameling, transport, recycling en administratie van afgedankte apparatuur. Hoewel niet met zoveel woorden genoemd vallen ook spaarlampen en LED-verlichting onder deze regelgeving. Ook voor deze vorm van ‘apparatuur’ geldt:

• Bij de start van LightRec waren er in Nederland al  250 miljoen spaarlampen en TL-buizen in omloop. Vanwege de langere levensduur moeten deze lampen grotendeels nog worden verwerkt, hoewel er nooit een verwijderingsbijdrage voor is betaald. LightRec heeft daarom een ‘spaarpotje’ om ook die lampen te kunnen inzamelen en recyclen. LightRec is verplicht alle aangeboden lampen in te nemen. In die zin hebben we geen vermogen, maar een verplichting. LightRec heeft nu nog niet genoeg in kas om alle lampen in te zamelen die in de toekomst nog kunnen worden aangeboden.

• Op elke in Nederland verkochte spaarlamp zit een verwijderingsbijdrage van 12 cent. Deze staat op de factuur. LightRec pleit ervoor om de zichtbare verwijderingsbijdrage te handhaven, zodat de consument weet dat er in het aankoopbedrag een kleine bijdrage zit om de recycling te zijner tijd mogelijk te maken.

Persbericht van de NVMP:

De verwijderingsbijdrage is essentieel om verantwoorde recycling mogelijk te blijven maken van alle afgedankte elektrische apparaten. De beschikbare financiële middelen hiervoor zijn echter nog ontoereikend. De NVMP reageert hiermee op de Raad Nederlandse Detailhandel, die gisteren in het tv-programma Kassa pleitte voor afschaffing van de verwijderingsbijdrage.

De voorziening van 220 miljoen euro (de Raad Nederlandse Detailhandel spreekt ten onrechte over 300 miljoen) is bestemd om de elektrische apparaten in te zamelen en te recyclen, die in Nederland aanwezig waren bij invoering van de verwijderingsbijdrage in 1999. Voor deze historische voorraad mag de industrie de verwijderingsbijdrage gebruiken. Dit is afgesproken met het ministerie van VROM. Deze voorziening wordt volgens afspraak afgebouwd tot nihil in 2020. Het ministerie en externe accountants volgen en toetsen de opbouw en de afbouw van de voorziening. Verder kan iedereen dit volgen via de website van de NVMP (zie ‘Jaarverslagen productstichtingen’ onder ‘Publicaties’). Inmiddels staan er ongeveer 425 miljoen apparaten in ons land. De voorziening is daarmee onvoldoende om de inzameling en recycling mee te betalen van alle elektrische apparaten. Continuering van de verwijderingsbijdrage is daarom essentieel om verantwoord inzamelen en recyclen mogelijk te blijven maken.

Verantwoord recyclen kost geld

De consument betaalt bij aanschaf van bepaalde elektrische apparaten een verwijderingsbijdrage. Deze staat los van de verkoopprijs, is transparant en goed controleerbaar. Met de verwijderingsbijdrage worden de kosten gedekt van alle apparaten, ook die waarvoor geen bijdrage is betaald. Aan de ene kant levert recycling geld op (metalen), aan de andere kant kost recycling geld (glas, kunststoffen). Het transport en de verplichte verslaglegging kosten ook veel geld. Per saldo kost verantwoorde recycling meer dan het oplevert. Om deze kosten te kunnen blijven betalen, bestaat de verwijderingsbijdrage: een bedrag dat uitsluitend wordt gebruikt voor inzameling en recycling van elektrische apparaten. Tegelijkertijd heeft de verwijderingsbijdrage een duidelijke communicatieve functie naar de consument: deze ziet bij aanschaf van een elektrisch apparaat dat de afdanking tot kosten leidt voor de verantwoorde recycling.

Laakbaar gedrag

Van de jaarlijks ongeveer 300 miljoen kilo afgedankte elektrische apparaten (e-waste), komt op dit moment zo’n 100 miljoen in een erkend systeem voor recycling terecht. Tot voor kort werd een aanzienlijk deel van hetgeen gemeenten en winkeliers inzamelden niet aan NVMP afgegeven, maar verkocht aan handelaren die kennelijk niet altijd voor verantwoorde recycling zorgen. Overigens gooien consumenten elk jaar 2 kilo per persoon aan kleine elektrische apparaten gewoon in de afvalbak, in plaats van deze gescheiden in te leveren.

NVMP-garantie
De NVMP wil alle e-waste inzamelen en recyclen, omdat dit garant staat voor een verantwoorde recycling. De NVMP onderneemt daarvoor verschillende acties: we hebben inzamelcontracten gesloten met vrijwel alle gemeenten. We geven een vergoeding aan detaillisten voor afgifte van e-waste (op dit moment heeft 40% van de winkeliers deze overeenkomst gesloten) en we sluiten inzamelcontracten met kringloopwinkels. Via inzamelacties en campagnes onder de noemer ‘Wecycle – recyclen doen we samen’ sporen we consumenten aan apparaten niet weg te gooien maar in te leveren. De NVMP verwacht dat vanaf 2010 de inzamelresultaten fors zullen stijgen door deze acties. Dat is goed nieuws voor het milieu, mits de verwijderingsbijdrage blijft bestaan.